RSS Feed

Category Archives: ΚΟΜΜΑ-ΜΕΤΩΠΟ-ΚΙΝΗΜΑ

σχετικά με την κομμουνιστική πρωτοπορία

Η ΗΓΕΜΟΝΙΑ ΣΤΟ ΓΚΡΑΜΣΙ – ΑΠΟΣΑΦΗΝΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΗΡΩΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΜΙΑΣ ΕΝΝΟΙΑΣ

 

Η ΗΓΕΜΟΝΙΑ ΣΤΟ ΓΚΡΑΜΣΙ:

ΑΠΟΣΑΦΗΝΙΣΕΙΣ ΣΤΗΝ ΗΡΩΙΚΗ ΠΟΡΕΙΑ ΜΙΑΣ ΕΝΝΟΙΑΣ

 

περιοδικό «Τετράδια Μαρξισμού» νο.3

  του Παύλου Μουρουζίδη*

 

 

“Κι αν αδέξιοι μια μέρα σας φανούν οι στίχοι μας, θυμηθείτε μονάχα πως γραφτήκαν κάτω απ’ τη μύτη των φρουρών και με τη λόγχη πάντα στο πλευρό μας.”                                                                                                                                                  Γ. Ρίτσος

 

                                                                                                                                                           στην Αλεξάνδρα Δεληγιώργη

 

Λέξεις – κλειδιά

Γκράμσι, ηγεμονία και κράτος, κοινωνία πολιτών, πόλεμος θέσεων/ελιγμών, ιστορικός συνασπισμός, ενιαίο μέτωπο, φιλοσοφία της πράξης.

 

Περίληψη

Σκοπός του παρόντος κειμένου είναι μία σύντομη παρουσίαση της έννοιας της ηγεμονίας και των υπόλοιπων κρίσιμων εννοιών μέσα από τις οποίες εκδιπλώνεται η επαναστατική διαδικασία ηγεμόνευσης, σύμφωνα με την προβληματική του Α. Γκράμσι.

Η δομή του κειμένου είναι η ακόλουθη: στην ενότητα I γίνεται ανάλυση των εννοιών που συνθέτουν την ηγεμονία. Στην ενότητα II παρακολουθούμε την εξέλιξη της πλέον ώριμης-λενινιστικής περιόδου της σκέψης του Γκράμσι, η οποία κινείται προς μία κριτική του οικονομισμού και του ιστορικισμού και οδηγείται σε μια επανατοποθέτηση στο ζήτημα της επαναστατικής τακτικής εισάγοντας έννοιες όπως, κοινωνία πολιτών, πόλεμος θέσεων, ιστορικός συνασπισμός. Στην τελευταία ενότητα III γίνεται κριτική απέναντι σε αναγνώσεις του Γκράμσι. Ισχυριζόμαστε πως, παρά τις διακυμάνσεις των διατυπώσεών του, τις εμφάσεις, τις αναπόφευκτες ασάφειες κι αμφισημίες και τις μονοσήμαντες-στρεβλωτικές, ιδεολογικά επικαθορισμένες (δομιστικές ή ευρωκομμουνιστικές) αναγνώσεις, ο χαρακτήρας του έργου του παραμένει αναμφισβήτητα στην επαναστατική όχθη εξέτασης των πραγμάτων.

 

Εισαγωγικά

Το ζήτημα της ηγεμονίας, της κατάκτησης και διατήρησης της εξουσίας, απασχόλησε εξ’ υπαρχής την πολιτική φιλοσοφία και θεωρία. Η ηγεμονία αποτελεί το κομβικό εκείνο ζήτημα, την αναμέτρηση με το οποίο δεν μπορεί να αποφύγει καμία αξιόπιστη πολιτική εναλλακτική πρόταση του κρατούντος κοινωνικο – οικονομικού σχηματισμού. Read the rest of this entry

Advertisements

ΠΕΝΤΕ ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ ΓΙΑ ΝΑ ΠΑΕΙ ΑΛΛΙΩΣ

ΠΟΥ ΒΡΙΣΚΟΜΑΣΤΕ;

Τάσος Κατιντσάρος, Πάνος Κοσμάς, Νίκος Μαντέλας, Κώστας Μάρκου, Κυριάκος Μπουρμπουχάκης, Θοδωρής Παναγιωτόπουλος, Αφροδίτη Παπαναστασίου

Δεν ειπώθηκε τυχαία ότι ζούμε στην εποχή των τεράτων. Μετά το αισχρό ξεπούλημα του «Όχι», οι πρώην «αντιμνημονιακοί» ευρωκομμουνιστές του ΣΥΡΙΖΑ βγαίνουν στη σκηνή ως μεταλλαγμένα μνημονιακά τέρατα. Τώρα, το σύνθημα της μαχητικής διαπραγμάτευσης, «ούτε ρήξη ούτε υποταγή» εμφανίζεται ως γλοιώδης υποταγή στους δανειστές. Το «καμιά θυσία για το ευρώ», ως πάση θυσία στο ευρώ επί των εργατικών πτωμάτων. Read the rest of this entry

ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ, ΕΝΙΑΙΟ ΜΕΤΩΠΟ ΚΑΙ ΜΕΤΑΒΑΤΙΚΟ ΠΡΟΓΡΑΜΜΑ

Κεφάλαιο στο συλλογικό τόμο: Χρύσης Α. (2015), «Θεωρία της Μετάβασης και Σοσιαλιστική Εναλλακτική» Αθήνα: εκδ. ΤΟΠΟΣ [1]

του Σταύρου Μαυρουδέα

[1]  Εισαγωγή

Η κρίση του ελληνικού καπιταλισμού που ξέσπασε το 2009 έχει οδηγήσει την οικονομία σε μία παρατεταμένη ύφεση (καθώς μέχρι το 2014 έχει χαθεί το 25% του ΑΕΠ) και ταυτόχρονα σε μία βαθειά κοινωνική και πολιτική κρίση.

Δεν θα μπορούσε να είναι αλλιώς καθώς η σημερινή κρίση του ελληνικού καπιταλισμού έχει βαθιές δομικές ρίζες και αίτια. Αυτό τον βαθύ δομικό χαρακτήρα τον αντιλαμβάνονται πολύ εύστοχα οι Μαρξιστικές αναλύσεις (βλέπε Μαυρουδέας (2011, 2012), ΟΜΕ (2013), ΜανΓουάεαδ (2014)) ενώ αποτυγχάνουν να τον συλλάβουν τόσο οι ορθόδοξες αστικές αναλύσεις όσο όμως και μία σειρά ετερόδοξες ριζοσπαστικές αναλύσεις (όπως οι θεωρίες της «χρηματιστικοποίησης»)1]. Συνοπτικά, οι Μαρξιστικές προσεγγίσεις δείχνουν ότι η ελληνική κρίση έχει (α) μία εσωτερική και (β) μία εξωτερική διάσταση. Η εσωτερική διάσταση αφορά την κρίση υπερσυσσώρευσης του ελληνικού καπιταλισμού που εκδηλώθηκε, όμοια με τις άλλες αναπτυγμένες καπιταλιστικές οικονομίες, το 2007-8. Αίτιο της είναι η πτωτική τάση του ποσοστού κέρδους λόγω αύξησης της οργανικής σύνθεσης του κεφαλαίου. Η εξωτερική διάσταση αφορά τα βάρη που επωμίζεται ο ελληνικός καπιταλισμός από την υποδεέστερη θέση του στην ευρωπαϊκή ιμπεριαλιστική ενοποίηση και τα οποία επιδεινώνουν περαιτέρω την εσωτερική του κρίση[2] [3] [4] Read the rest of this entry

ΔΥΟ ΙΣΤΟΡΙΕΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΛΕΝΙΙΣΤΙΚΗ ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΤΩΝ ΣΥΜΜΑΧΙΩΝ

(ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΜΙΑ ΣΥΖΗΤΗΣΗ ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΑΚΤΙΚΗ ΚΑΙ ΤΙΣ ΣΥΝΕΡΓΑΣΙΕΣ)

του Αντώνη Δραγανίγου

Α. ΕΙΣΑΓΩΓΗ
Τα παλιά ερωτήματα είναι πεισματάρικα. Εμφανίζονται μπροστά μας ξανά και ξανά αλλάζουν μορφές, μετασχηματίζουν το περιεχόμενό τους. Διαπερνούν σαν κόκκινες κλωστές τα βασανιστικά διλήμματα της επαναστατικής πάλης σε κάθε περίοδο. Και παρά τον ιστορικό τους χαρακτήρα απαντήσεις έτοιμες δεν υπάρχουν. Πως ορίζεται η κομμουνιστική στρατηγική? Με ποια τακτική προσεγγίζεις κάθε φορά τον στόχο σου? Πως διαπραγματευόμαστε το ζήτημα των συμμαχιών?

Όλοι ξέρουμε ότι αυτό το τελευταίο, το ζήτημα των συμμαχιών, αποτελεί ένα κρίσιμο ζήτημα μέσα στα επαναστατικά ρεύματα. Ζήτημα δυσεπίλυτο γιατί ενώ από την μια αποτελεί αναπόσπαστη πλευρά της πάλης για την συγκέντρωση δυνάμεων για την προώθηση του επαναστατικού σκοπού, από την άλλη αποτελεί εκείνο τον κρίκο που φέρνει τα επαναστατικά ρεύματα σε «επαφή» και «όσμωση» με τα μη επαναστατικά, μη εργατικά κοινωνικά και πολιτικά ρεύματα της κοινωνίας. Read the rest of this entry

Η ΚΟΜΜΟΥΝΑ ΤΟΥ ΠΑΡΙΣΙΟΥ: ΟΡΙΣΜΕΝΕΣ ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΕΙΣ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΜΟΡΦΗ ΕΡΓΑΤΙΚΗΣ ΕΞΟΥΣΙΑΣ

του Περικλή Παυλίδη

18080-ricetteanarchiche1Η Κομμούνα του Παρισιού συνιστά εξόχως ηρωικό και συνάμα δραματικό γεγονός στην ιστορία του επαναστατικού εργατικού κινήματος. Είναι η πρώτη έφοδος του προλεταριάτου στον ουρανό, το πρώτο εγχείρημα κατάληψης της εξουσίας με στόχο τη χειραφέτηση της εργασίας. Όπως ο Μαρξ σημειώνει, η Παρισινή Κομμούνα προέταξε την «κοινωνική δημοκρατία», κι αν νικούσε, θα απαλλοτρίωνε τους απαλλοτριωτές, θα λειτουργούσε δηλαδή ως μοχλός ανατροπής των οικονομικών θεμελίων της ταξικής κοινωνίας.
Στη βραχύβια διάρκειά της η Κομμούνα του Παρισιού εφάρμοσε δραστική πολιτική υπέρ του εργαζόμενου λαού.

Read the rest of this entry

ΓΙΑ ΜΙΑ ΣΥΓΧΡΟΝΗ ΚΟΜΜΟΥΝΙΣΤΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΑΙ ΕΠΑΝΑΣΤΑΤΙΚΗ ΤΑΚΤΙΚΗ

Α. Αναγνωστάκης, μέλος της Π.Ε.

3ο συνέδριο Ν.Α.Ρ. Ημερίδα, ΑΣΟΕΕ, Σάββατο 19.10.2013

 

«Για μια σύγχρονη Κομμουνιστική στρατηγική και επαναστατική τακτική: Για την «κατάργηση της υπάρχουσας τάξης πραγμάτων»»

 Η τέταρτη μεγαλύτερη «Κρίση των Αιώνων του Καπιταλισμού» ως πηγή αποκάλυψης

capitalism in crisisΟι εργαζόμενοι και η νεολαία, τόσο στην Ελλάδα όσο και  σε διεθνή κλίμακα, κατανοούν με ποικίλους τρόπους, τη διαμόρφωση  μιας νέας κατάστασης, που σημαδεύεται από την εκτίναξη όλων των βασικών αντιθέσεων, δυσκολιών και δυνατοτήτων των εκμεταλλευτικών κοινωνιών. Η τέταρτη μεγαλύτερη «Κρίση των Αιώνων του Καπιταλισμού», οξύτερη, βαθύτερη, διαρκέστερη, και ανώτερη από κάθε άλλη,  είναι πηγή αποκάλυψης της κρίσης των θεμελιωδών νόμων του συστήματος, της χρεοκοπίας του  νεοφιλελευθερισμού και της αυτορυθμιζόμενης δήθεν αγοράς.

Η κρίση λέγαμε το 2008 «Από οικονομική άποψη, είναι μια κρίση υπερσυσσώρευσης, που έχει στη βάση της τη δυναμική επανεμφάνιση και πραγμάτωσης των τάσεων πτώσης του μέσου ποσοστού κέρδους, «είναι μια δομική κρίση του σύγχρονου ολοκληρωτικού καπιταλισμού.».Πέντε χρόνια μετά, η Πράξη, η οποία επαληθεύει ή διαψεύδει τις εκτιμήσεις, αντικαθιστά τους ρήτορες που «πολύ μιλήσανε». Read the rest of this entry

«Η ΑΝΑΓΚΗ ΤΟΥ ΛΑΙΚΟΥ ΜΕΤΩΠΟΥ ΚΑΙ Η ΔΙΕΞΟΔΟΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΚΡΙΣΗ»

του Σταύρου Μαυρουδέα

08/06/2013

ΚΟΡΔΑΤΟΣΣυνεχίζοντας την παρουσίαση των εισηγήσεων που έγιναν στην εκήλωση του Συλλόγου Διάδοσης της Μαρξιστικής Σκέψης, «Γιάννης Κορδάτος» με θέμα «Η ανάγκη του Λαϊκού μετώπου και η διέξοδος από την κρίση» στις 24 Μάη, παρουσιάζουμε τις παρεμβάσεις που έγιναν.

Σήμερα ο τόπος και ο λαός μας βυθίζονται ολοένα και περισσότερο στην καπιταλιστική βαρβαρότητα που επιβάλλει η καπιταλιστική κρίση και η πολιτική των Μνημονίων που έχει συνομολογήσει η ελληνική αστική τάξη με τους ξένους πάτρωνες της. Επιβεβαιώνεται κάθε μέρα και περισσότερο ότι ο μόνος δρόμος για την έξοδο του καπιταλιστικού συστήματος από την κρίση είναι η ραγδαία υποβάθμιση της θέσης της εργατικής τάξης και των ευρύτερων λαϊκών και μικρομεσαίων στρωμάτων σε επίπεδα σχεδόν τριτοκοσμικά και το ξεπούλημα του τόπου σε εγχώρια και ξένα ιδιωτικά καπιταλιστικά συμφέροντα, με τα τελευταία να παίρνουν την μερίδα του λέοντος. Read the rest of this entry

Αρέσει σε %d bloggers: