RSS Feed

«Ο ΜΑΡΞ ΣΤΟ ΣΟΧΟ» – ΣΧΟΛΙΟ ΓΙΑ ΤΗΝ ΠΑΡΑΣΤΑΣΗ

του Παύλου Μουρουζίδη

 03/05/2007, εφημερίδα «Πρωινός Λόγος» Κοζάνης

«Ο Μαρξ στο Σόχο»

ή 

οι επαναστατικές ιδέες ξανά στο προσκήνιο

στη Γιάννα Γκουτζιαμάνη

την εσάρκωση της Δασκάλας

Άγγελος Αντωνόπουλος

Είναι πραγματικά όλο και πιό σπάνιες εκείνες οι παραστάσεις , σε θέατρο ή κινηματογράφο, που αποδίδουν τόσο πετυχημένα και ταιριαστά την ανθρώπινη αγωνία για το προσωπικό και κοινωνικό αύριο μαζί με το μεστό καταγγελτικό λόγο του κοινωνικοοικονομικού συστήματος. Που συνδοιάζουν τη νοσταλγία για τις μικρές, ανθρώπινες στιγμές της ζωής που φεύγουν ανεπιστρεπτί, με την επαναστατική αισιοδοξία των δυνατοτήτων του κοινωνικού ατόμου, που δένουν τόσο απολαυστικά το καυστικό χιούμορ και τον (αυτο)σαρκασμό με το χλευασμό της αστικής κοινωνίας και υποκρισίας.

Στην εξαιρετική παράσταση «ο Μαρξ στο Σόχο» το δυνατό κείμενο του αμερικανού Χάουαρντ Ζιν είχε την τύχη να αποδοθεί από έναν εξαιρετικό ηθοποιό, τον Άγγελο Αντωνόπουλο.

Ο συγγραφέας βάζει το συγγραφέα του «Μανιφέστου» να επιστρέφει στη γη για να υπεραμυνθεί των ιδεών του οι οποίες επιβεβαιώνονται τραγικά.

Έτσι, ο «παππούς Κάρολος», δυο φορές συμπαθής και απολαυστικός στο πρόσωπο του Α. Αντωνόπουλου, μας υπενθυμίζει ξανά κρυμμένες αλήθειες τις οποίες, άδικα, πασχίζουν να θάψουν κάτω από τόνους λάσπης ένα σωρό φίλοι και ορκισμένοι του εχθροί. Αναπολεί με οργή, νοσταλγία και οδύνη τις συνθήκες ανέχειας που έζησε με την οικογένειά του όταν ακούραστα διάβαζε κι έγραφε για τη θεωρία και τα καθήκοντα του επαναστατικού κινήματος της εποχής της Α΄ διεθνούς.

Από την αμείλικτη κριτική του περνά όλη η χυδαιότητα του εκμεταλευτικού κεφαλαιοκρατικού συστήματος, η εκμετάλλευση, η ανισότητα, η φτώχεια, η αλλοτρίωση της εργασίας και όλα τα τόσο νέα και τόσο παλιά φαινόμενα όπως της παγκοσμιοποίησης και των συγχωνεύσεων, της χρηματιστηριακής απάτης και των απολύσεων.

Χαρακτηριστική είναι η σκηνή που καταπιάνεται με την μητέρα όλων των δεινών, την ιδιοκτησία όπου μας λέει:

«οι φυλακές έχουν ξεχειλίσει.Ποιοί είναι μέσα; Oι φτωχοί! Οι περισσότεροι είναι διαρρήκτες.Kλέφτες, ληστές, έμποροι ναρκωτικών. Πιστεύουν και αυτοί στην ελευθερη αγορά.Κάνουν ότι και οι καπιταλιστές αλλά σε μικρότερη κλίμακα».

Μας υπενθυμίζει πως δεν υπάρχει πιό επαναστατική πράξη από το να λες την αλήθεια,σαρκάζει αμείληκτα την «πρόοδο» που χτίστηκε πάνω σε χιλιάδες εργαζόμενους και εκτελεσμένους επειδή κάποτε τόλμησαν να εξεγερθούν.

Ιδιαίτερη και γλαφυρότατη, σχεδόν ποιητική, είναι η αναφορά – ωδή που γίνεται στην Κομμούνα του Παρισιού και τους νεκρούς της. Από τα πυρά του δε γλυτώνουν ούτε έννοιες όπως ‘σύνορα-σημαία-πατρίδα’, που αποτελούν το κλασσικό φετίχ των πατριδοκάπηλων και της αστικής τάξης, αντιπαραθέτοντας το διεθνισμό και την έκκληση «προλετάριοι όλων των χωρών ενωθείτε».

Η κριτική του Χ. Ζιν δε χαρίζεται ούτε στα σοβιετικά καθεστώτα της κομματικής εκμεταλλευτικής γραφειοκρατίας. Υπεραμύνεται και διαχωρίζει τον κομμουνισμό, το πιο παλιό και το πλέον ευγενές όνειρο της ανθρωπότητας, από τον ψευδεπίγραφο κομμουνισμό του κομματικού ιερατείου, για να δηλώσει περιπαιχτικά πως δεν είναι «μαρξιστής», με την έννοια της ψευδούς συνείδησης και της κομματικής δογματικής ιδεολογίας.

Το κείμενο διαπνέεται από την επαναστατική μαρξιστική αντίληψη του πανεπιστημιακού συγγραφέα, με την οποία μπορεί κανείς να συμφωνεί ή να διαφωνεί. Η παράσταση αυτή καθεαυτή όμως, πέρα από την καθηλωτική, γεμάτο σφρίγος, ένταση και συναισθηματικές εναλλαγές, ερμηνεία του πρωταγωνιστή Α. Αντωνόπουλου , προσφέρει άπειρα ερεθίσματα για συζήτηση και σχολιασμό. Κάτι που φάνηκε στα πηγαδάκια και τις ζωηρές συζητήσεις αμέσως μετά την παράσταση. Επίσης, όμως, χαρακτηριστικό ήταν το γεγονός πως το πιο λαικό κομμάτι του κοινού αποθέωσε όρθιο τον πρωταγωνιστή και την παράσταση, σε αντίθεση, φυσικά, με μικρό μέρος των επίσημων  προσκεκλημένων και των κομψευομένων εκ των θεατών που προσπαθούσαν με δυσκολία να κρύψουν τις ξυνισμένες τους γκριμάτσες. Εννοείται, ο καυστικός λόγος δεν είναι και κατ’ ανάγκη ευχάριστος!..

 


Advertisements

About Η Κόκκινη Σημαία

στην υπόθεση του νέου κομμουνιστικού προγράμματος

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: